Kelam ilmi açısından Havâtır kavramı

dc.contributor.advisorDemir, Osman
dc.contributor.authorHatipoğlu, Büşra Nur
dc.date.accessioned2025-01-27T06:13:09Z
dc.date.available2025-01-27T06:13:09Z
dc.date.issued2016
dc.departmentÇOMÜ, Enstitüler, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
dc.descriptionSosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractKelâmcılar, objektif bilgiyi elde etmek adına çok farklı sübjektif fenomenleri anlamaya çalışmışlardır. Bu sübjektif fenomenlerden biri de havâtırdır. Havâtır, içe doğan uyarıcılar – hadîsu'n-nefs, kelâm-ı hafî, fikir, teemmül, tedebbür gibi, ilham, vesvese- hususunda karıştırılan kavramların başında gelmektedir. Havâtır, kişinin kalbinde önceden var olmayan bir şeyin süratle ve gizli bir şekilde gelip geçmesi veya bir şeyin kalbe doğması olarak tarif edilir. Kelâmcılar havâtırı bilgiye kaynak olarak görmemekte ancak bilginin oluşmasındaki ilk aşama olarak ele almaktadırlar. Havâtırın rahmânî ve şeytânî olmak üzere iki boyutu vardır. Bunlardan biri insanı Allah'a yaklaştıracak şeyleri telkin ederken, diğeri ileride cezayı haketmeye sebep olacak işleri fısıldar. Kişi, bu iki hâtırın söylemlerini ancak akıl vasıtasıyla ayırt edebilir. Havâtır konusu gerek sorumluluk gerek bilgi açısından insanı ilgilendiren bir konu olarak psikolojik olarak da ele alınmakta ve davranışlara etkisi bakımından incelenmektedir. Ayrıca farklı disiplinlerin ortaya koyduğu havâtır yorumları da konunun araştırılması, farklılık ve benzerliklerin ortaya konulmasında başlıca sebep teşkil etmektedir.
dc.description.abstractTheologians, to obtain the objective information, tried to understand many different subjective phenomena. One of these subjective phenomena is called as "Khawatir". Khawatir is intermingled with other terms related to inward stimulants - inner dialogue (hadîs al-nafs), hidden speech (kalâm al-khafîy), opine/think (fikr), deliberation (teemmül), contemplate (tadabbur) inspiration (ilham), and insinuating thoughts / whispers from the devil (waswasa). Khawatir is described as previously non-existent thoughts crossing the heart of a man quickly and secretly, or occuring in the heart. Theologians don't consider khawatir as a source of information, but they take it as the first step in the formation of the knowledge. Khawatir can emanate from either divine or satanic sources. While the former would inspire man to come closer to Allah, the latter would inculcate to the deeds that cause punishment hereafter. People can only distinguish between two by way of reason. As being a topic which is important in the discussions of human responsibility and source of knowledge, khawatir is also discussed in terms of its psychological impact on human behavior. It is also important to investigate and present the similarities and differences of various interpretations of the term.
dc.identifier.endpage120
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=cbOXH84ZayrLjc0tI-QXKm8nOMT3XciBOFkXSgxW8ZGehav5-ZoJh-5WCQ2fLMX0
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12428/11895
dc.identifier.yoktezid433771
dc.language.isotr
dc.publisherÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_Tez_20250125
dc.subjectDin
dc.subjectReligion
dc.titleKelam ilmi açısından Havâtır kavramı
dc.title.alternativeThe concept of Khawatir from the viewpoint of Kalam
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar