Fen Eğitimi Alanında Bilimsel Yaratıcılık Konusundaki Lisansüstü Çalışmalar: Türkiye Örneği (2007-2024)

Araştırma, fen eğitimi alanında bilimsel yaratıcılık konusundaki lisansüstü çalışmaların incelenmesini ve bu konudaki genel eğilimin ortaya çıkarılmasını amaçlamaktadır. Amaç doğrultusunda, 2007 ile 2024 yılları arasında Türkiye’de yapılmış yüksek lisans ve doktora tezleri; yayımlandığı yıl, tür, amaç, yöntem, örneklem türü, veri toplama araçları, veri analiz yöntemleri ve sonuçları açısından incelenmiştir. Araştırmanın yöntemi sistematik derleme yöntemidir. Çalışmaya, fen eğitimi alanında bilimsel yaratıcılık konusunda Türkiye’de 2007 ve 2024 yılları arasında gerçekleştirilmiş olan 70 yüksek lisans ve 27 doktora çalışması dahil edilmiştir. Araştırmadaki bulgulara göre, belirtilen konu alanındaki en fazla çalışma 2020-2024 yılları arasında gerçekleştirilmiştir. Tezlerin büyük bir kısmı yüksek lisans düzeyindedir ve sıklıkla kullanılan yöntem nicel yöntemdir. Tezlerde en yaygın çalışma grupları ortaokul öğrencileri ve üniversite öğrencileridir. Veri toplama aracı olarak en fazla Bilimsel Yaratıcılık Testi kullanılmaktadır. Tezlerin veri analizlerinde nicel analiz yöntemlerinden t-testi en çok kullanılan analiz yöntemidir. Lisansüstü çalışmaların sonuçlarına göre, örneklem gruplarında uygulanan yöntemlerin bilimsel yaratıcılığın gelişimine katkı sağladığı ve olumlu etkiler bıraktığı tespit edilmiştir.