Afet gönüllülerinin motivasyon envanteri: Bursa ili örneği

Tanımı yaşanılan toplumlara veya coğrafyaya göre farklılık gösterse de; bireyin kendi isteğiyle kendisinin veya ailesinin menfaatine olmaksızın, sadece toplum yararı sağlanacak işlere katılım göstermesi tüm toplumlarda görülür. Gönüllülük olarak ifade edilen bu çalışmalar toplumun refah seviyesinin yükselmesine katkıda bulunurlar. Afetler gönüllülük kavramının en net ortaya çıktığı alanların başında gelir. Dünya üzerinde yaşanılan afetlerin büyük bir kısmında afetten sağ kurtulan afetzedelerin kendi durumlarını yok sayarak elde olan imkânlarla diğer yardıma muhtaç afetzedelere yardım etme çabaları gözlemlenebilir. Ülkelerin gelişmişlik düzeyine, afetin büyüklüğüne göre afete müdahale süresi değişebilir. Ancak afet meydana gelen gelişmiş ülkelerde bile profesyonel müdahaleye kadar iyi niyetli ve gönüllü müdahalelerin olduğu gerçektir. İlk anda afetzede ile muhatap olacak kişilerin bilinçli müdahalesi de hayati önem taşır. Afet gönüllüğü bireyin hem kendisi, hem ailesi, hem de çevresi için son derece önemlidir. İyi yetişmiş afet gönüllüsü şahit olduğu acil durum veya afetlerde profesyonel ekipler gelene kadar olay yeri yönetimini doğru yapar ve var olan insan kaynağını doğru yönlendirir. Ülkemizin afetselliğini göz önüne aldığımızda ve özellikle beklenen büyük İstanbul depreminde enkaza dönmesi beklenen bina sayısı hesaplandığında, elde olan profesyonel imkânların yetersiz kalabileceği söylenebilir. Afet gönüllüsü olan bireylerin en verimli şekilde değerlendirilmesi, profesyonel iş yükünü hafifletir, daha etkili müdahale sağlar. Bu çalışma Bursa AFAD ile protokolü olan STK'ların faaliyetlerine gönüllü olarak katılım sağlayan gönüllüler ile yapılmıştır. Bireylerin afet gönüllüsü olarak çalışmalara katılırken motivasyon sebeplerini tespit ederek, var olan gönüllülerin yönetiminin daha verimli yapılmasına yardımcı olmak, afet gönüllüsü olmayan bireylerden de gönüllü kaynağı oluşturma çalışmalarına bilimsel destek sunabilme amacıyla hazırlanmıştır.

Although it's definition varies according to the societies or geography; an individual voluntarily participates in activities that will only benefit the society, without the benefit of herself or her family. These activities, expressed as volunteering contribute to the incrase of the welfare of the society. Most clearly, disasters are one of the areas where the concept of volunteering emerges. Most of the disasters happened on the globe, it has been observed that the disaster survivors commonly offer their help with all means to the other survivors who are in desperate situation by ignoring their own situation. Disaster response time may vary depending on the development of the countries and the size of the disaster. However it's a fact that even in developed countries need a well intention and voluntary interventions up to professional level and stage. At first moment, it is important that the conscious intervention of those who will deal with the disaster's victim. Disaster volunteering is extremely important for the individual, its family and its environment. In emergencies or disasters when a well-trained disaster volunteer has witnessed, the volunteer does the proper crime scene management and guides the available human resources until professional teams arrive. Considering the disaster vulnerability of the country and calculating the number of buildings that expected to be wrecked especially at the anticipated grand Istanbul earthquake, it can be said the professional opportunities within reach may not be sufficient. Evaluating the disaster volunteers in the most efficient way facilitates the professional workload and makes the intervention more effective. This study was conducted with volunteers who voluntarily participated in the operations of NGOs (non governmental organization) which have a protocol with Bursa IDEM (Interior Disaster Emergency Management) (AFAD). This paper has been prepared in order to determine the motivation reasons of individuals while participating the operations as disaster volunteers, to to help the management of the existing volunteers more efficiently and to provide scientific support to creating voluteer sources from individuals who are not disaster volunteers.