Çalışma sermayesine ilişkin finansal oranların işletme karlılığına etkisi: BİST imalat sektöründe bir uygulama

Çalışma sermayesi, işletmelerin dönen varlıklarını ifade etmektedir. İşletmelerin kısa vadeli borçlarını ödeyebilmeyi sağladığı gibi aktif toplam içerisinde önemli bir yere sahiptir. Çalışma sermayesi işletme karlılığına da etki etmektedir. Çalışmanın amacı işletme sermayesine ilişkin finansal oranların karlılığa ne kadar etki ettiğinin bulunmasıdır. Bunun tespit edilmesi için Borsa İstanbul'da yer alan imalat sektöründeki 160 şirketin 2010 – 2018 yılları arası finansal oranları hesaplanmış, çalışmada alacak devir hızı, alacakların tahsil süresi, stok devir hızı, stokta kalma süresi, nakde dönüşme süreleri bağımsız değişken olarak ele alınmış, satışların karlılığı, aktif karlılık ve öz kaynak karlılığı ise bağımlı değişken olarak alınmıştır. Bu değişkenlerin birbirilerine olan etkilerinin tespit edilmesi amacıyla her bağımlı değişken için model kurulmuştur. Çalışmada panel veri analizi, eş bütünleşme analizi ve regresyon analizi kullanılmıştır. Bu analiz sonuçlarına bakıldığında, birinci model için, bağımsız değişkenlerin satışların karlılığı arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilerek, stokta kalma süresi negatif bir etkiye sahipken, diğer bağımsız değişkenler pozitif bir etkiye sahiptir. İkinci modele bakıldığında bağımsız değişkenlerin aktif karlılık üzerinde anlamlı bir ilişki olduğu görülmüş, tahsil süresi ve stokta kalma süresi aktif karlılığı üzerinde negatif bir etkiye sahipken diğer değişkenler pozitif bir etkiye sahiptir. Üçüncü modelde ise bu 6 değişkenin öz kaynak karlılığı üzerinde eş bütünleşme sonucuna göre uzun dönemli bir ilişki vardır. Fakat model bir bütün olarak anlamlı çıkmadığı için değerlendirilmemekte ve yorumlama yapılamamaktadır. Anahtar Kelimeler: Finansal oranlar, çalışma sermayesi, karlılık

Working capital signifies the current assets of the enterprises. It provides an opportunity to pay short-term debts of enterprises, and besides, it has an important place within the total assets. Working capital also affects the profitability of the enterprise. The purpose of this study is to find out how much the financial ratios, related to working capital, affect profitability. In order to determine this, the financial ratios of 160 companies in the manufacturing sector in Borsa Istanbul between 2010 and 2018 were calculated, account receivable turnover, account receivable period, inventory turnover, inventory period, cash conversion cycle were defined as independent variables. Profitability of sales, return on assets and return on equity were defined as dependent variables. In order to determine the effects of these variables on one another, a model has been established for each dependent variable. Panel Data Analysis, co-integration analysis and regression analysis have been used in the study. As a result of the analysis, in the first model, it has been identified a significant relation between the independent variables and the profitability of sales. While the inventory period has negative effects, other variables have a positive effect on profitability, In the second model, it has been identifed a significant relation between independent variables and the asset profitability. While account receivable period and inventory period have a negative effect, the other variables have a positive effect on the return on assets.In the third model, there is a long-term relation between these 6 variables and the equity profitability according to the findings obtained from the cohesion. However, the model cannot be evaluated and interpreted because it hasn't been constituted a meaningful as a whole. Keywords: Financial rate, working capital, profitability