Kurumsal Kalite ve İnsani Gelişme İlişkisi: OECD Üyesi Ülkeler Üzerine Bir Panel Nedensellik Analizi

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.authorTaşdemir, Yakup
dc.contributor.authorSınmaz, Tuğçe
dc.contributor.authorArıcı, Tuğrul
dc.date.accessioned2026-02-03T11:50:09Z
dc.date.available2026-02-03T11:50:09Z
dc.date.issued2025
dc.departmentÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
dc.description.abstractKurumsal kalite ve insani gelişme, ekonomik ve sosyal kalkınmanın sürdürülebilirliği açısından birbirini tamamlayan iki temel unsurdur. Kurumların etkinliği, hesap verebilirliği ve şeffaflığı ekonomik performansı, yatırım ortamını ve toplumsal refahı doğrudan etkilerken; insani gelişme, bireylerin eğitim, sağlık ve yaşam standartlarındaki ilerlemeler yoluyla kalkınmanın insana yönelik boyutunu yansıtmaktadır. Ancak, bu iki değişken arasındaki ilişki literatürde sınırlı sayıda çalışmada incelenmiş, aralarındaki nedensellik bağını ortaya koyan kapsamlı bir araştırmaya ise rastlanmamıştır. Bu çalışma, 2000-2021 döneminde söz konusu değişkenler arasında nedensel bir ilişkinin var olup olmadığını ortaya koyarak literatüre katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Araştırmanın örneklemini 35 OECD üyesi ülke oluşturmaktadır. Kullanılan veriler, Human Development Index (İnsani Gelişme Endeksi) ve Worldwide Governance Indicators veri setlerinden elde edilmiştir. Uygun nedensellik testinin belirlenebilmesi amacıyla serilerde homojenlik, yatay kesit bağımlılık ve durağanlık analizleri yapılmış; elde edilen sonuçlara göre Juodis, Karavias ve Sarafidis (2021) tarafından geliştirilen Panel Granger Nedensellik Testi uygulanmıştır. Analiz sonuçları, kurumsal kalite ile insani gelişme arasında çift yönlü bir nedensellik ilişkisi bulunduğunu göstermektedir. Bu bulgu, güçlü kurumsal yapıların insani gelişmeyi desteklediğini, yüksek insani gelişmişlik düzeyinin ise kapsayıcı, etkin ve adaletli kurumların oluşumunu teşvik ederek kurumsal kaliteyi güçlendirdiğini ortaya koymaktadır.
dc.identifier.doi10.63556/tisej.2025.1680
dc.identifier.endpage4185
dc.identifier.issn2148-1237
dc.identifier.issn2587-0114
dc.identifier.issue4
dc.identifier.startpage4168
dc.identifier.trdizinid1368262
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.63556/tisej.2025.1680
dc.identifier.urihttps://search.trdizin.gov.tr/tr/yayin/detay/1368262
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12428/33998
dc.identifier.volume60
dc.indekslendigikaynakTR-Dizin
dc.language.isotr
dc.relation.ispartofÜçüncü Sektör Sosyal Ekonomi
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TR_20260130
dc.subjectPanel Data
dc.subjectOECD
dc.subjectİnsani Gelişme
dc.subjectKurumsal Kalite
dc.subjectJKS Nedensellik Testi
dc.titleKurumsal Kalite ve İnsani Gelişme İlişkisi: OECD Üyesi Ülkeler Üzerine Bir Panel Nedensellik Analizi
dc.typeArticle

Dosyalar

Koleksiyon

TR-Dizin İndeksli Yayınlar Koleksiyonu