Bazı nar çeşitlerinin çiçek biyolojisi üzerine araştırmalar

Bu çalışma, 'Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Dardanos Yerleşkesi' içerisindeki nar araştırma parselinde yer alan Mayhoş 8, Katırbaşı, Yufkakabuk ve Aşınar çeşitlerinde yürütülmüştür. Çalışmada, narların çiçek yapılarını, çiçek konumlarını incelemek çiçeklerin cinsiyetlerini ayırt etmek ve çiçek tozu güçlerini saptamak amaçlanmıştır. Seçilen çeşitlerin her birinden üç ağaç seçilerek, çiçek tipleri sayımları, fertil çiçeklerin dallarda bulunma durumları, in vitro ortamda agar-petri yöntemi ile çiçek tozu çimlenme oranları ve çiçek organlarının yapıları incelenmiştir. Çiçek tipleri sayımları iki dönemde kaydedilmiştir. İlk dönemde steril çiçeklerin çok az açtığı tespit edilmiş, fertil ve ara form çiçeklerin sayıları belirlenmiştir. İlk dönem en yüksek fertil çiçeklenme oranı Katırbaşı çeşidinde, en yüksek ara form çiçeklenme oranı ise Aşınar çeşidinde belirlenmiştir. Steril çiçeklenme oranının fertil ve ara form çiçeklenme oranlarına göre oldukça yüksek olduğu saptanmış ve Aşınar çeşidinin en yüksek steril çiçeklenme gösteren çeşit olduğu belirlenmiştir. Çiçek tozu çimlenme oranları tüm çiçek tiplerinde %30'un altında bulunmuştur. Fertil çiçeklerde tekli (single) çiçeklenme oranının terminal ve lateral çiçeklenme oranına göre yüksek olduğu saptanmıştır. Fertil ve steril çiçeklerin yapıları karşılaştırıldığında çiçek organları arasında farkın yüksek olduğu tespit edilmiştir.

This study was conducted in Mayhoş 8, Katırbaşı, Yufkakabuk and Aşınar varieties in the pomegranate research orcard in Dardanos Campus of Çanakkale Onsekiz Mart University. Three trees selected from each pomegranate varieties. Flower types counts, condition of hermaphroditic bisexual flowers found on the branches, structure of flower organs, flower germination rates and agar-petri method in vitro condition were examined. Flower types counts were recorded in two periods. In the first period, it was observed that functionally male flowers did not bloom. The very much number of hermaphroditic bisexual flowers and intermediate flowers were determined. In the first period, the highest hermaphroditic bisexual flowering rate was determined in Katırbaşı variety and the highest intermediate form flowering rate was determined in Aşınar variety. Funtionally male flowering rate was detected to be quite high compared to hermaphroditic bisexual flowering and intermediate form flowering rates. Aşınar cultivar was the highest functionally male flowering variety. Pollen grain germination rates of all flower varieties were found to be less than %30. It was established that single flowering rate was higher than terminal and lateral flowering rates in hermaphroditic bisexual flowers. When the structure of hermaphroditic bisexual flowers and funtionally male flowers were compared, it seen that there was quite difference in terms of organs of the flowers.