Alüvyon zeminlerdeki yüzeysel temellerde oluşan ani oturmanın standart penetrasyon ve koni penetrasyon testi ile tahmini

Jeoloji mühendisliği arazi deneylerinde standart penetrasyon deneyi (SPT) zemin incelemelerinde ilk olarak denenen arazi deneyidir. Sondaj metodu, sondaj çapı, tijlerin çeşidi ve uzunluğu, tokmak çeşidi, enerji oranı, numune alıcının çeşidi gibi birçok değişken SPT sonuçlarını etkilemektedir. Belirtilen değişkenler ile yapılacak SPT düzeltmeleri sonucunda ise zeminlerin çeşitli mühendislik özellikleri belirlenmektedir. Koni penetrasyon deneyi (CPT) de zemin özelliklerinin belirlenebilmesi için, gerek büyük projelerin yapılmaya başlanması gerekse deneyin pratik bir deney olmasından dolayı giderek artan bir sıklık ile kullanılmaya başlanmıştır. Özellikle alüvyon sahalarda ve yeraltı su seviyesinin yüksek olduğu bölgelerde başarılı sonuçlar vermektedir. Bu çalışmada; Çanakkale Belediyesi sınırları içerisinde çeşitli inşaat projelerinin zemin etüt çalışmaları kapsamında alüvyon birimler üzerinde yapılan SPT ve CPT verileri ile yüzeysel temeller için alüvyon zeminlerde oluşabilecek ani oturmalar hesaplanarak bu hesaplamaların kabul edilebilir sınırlar içerisinde kalıp kalmadığı ve birbirlerine göre tutarlı sonuçlar elde edilip edilmediği belirlenebilmesi hedeflenmiştir. Yapılan çalışmada SPT ve CPT sonuçlarına göre ani oturmalar 3 farklı yöntem ve 3 farklı temel tipi için hesaplanmıştır. Kat yükseklikleri 4 ve 6 kat olarak, ayrıca da bodrumlu ve bodrumsuz olacak şekilde değerlendirmeye alınmıştır. Tüm sonuçlar değerlendirildiğinde genel olarak oturma değerlerinin kabul edilebilir sınırlar içerisinde kaldığı SPT ve CPT sonuçlarının kendi içlerinde uyumlu olduğu, kat sayısı arttıkça oturmaların arttığı, bodrumlu yapılar da ise oturmaların azaldığı anlaşılmıştır.

The Standard Penetration Test (SPT) for field experiments in geological engineering is the first applied method as field test in ground survey. Many variables affect the results of SPT such as drilling method, drilling diameter, girder type and length, rammer type, energy ratio, sampler type. As a result of SPT corrections to be made with the mentioned variables, various engineering properties of soils are determined. Cone Penetration Test (CPT) began to be used with increasing frequency because the experiment was a practical experiment if large projects were started to determine the soil properties. Especially in alluvial areas and where the groundwater level is high, it gives successful results. In this study; SPT and CPT data made on alluvial units within the scope of ground surveys of various construction projects within th boundaries of Çanakkale Municipality and the sudden settlements in alluvial soils for surface foundations were calculated and it was aimed to determine whether these calculations remained within acceptable limits and whether consistent results were obtained according to each other. In the present study, according to SPT and CPT results, sudden settlements were calculated for 3 different methods and 3 different basic types. The heights of the floors are evaluated as 4 and 6 floors, with and without basement. When all the results were evaluated, it was found that the SPT and CPT results were generally acceptable within the acceptable limits, it was understood that as the number of floors increased, settlements increased and in buildings with basements decreased.