İslam Hukukunda erkekteki hastalık veya kusur sebebiyle kadının boşanma talebi hakkı

İslâm Dini, evlenip yuva kurmayı insan için fıtrî bir ihtiyaç olarak görmüştür. Bunun yanında ailenin kuruluşu, idame ettirilmesi ve gerektiğinde sonlandırılması konusunda da birtakım kurallar koymuş, tavsiyelerde bulunuştur. Evlilik hayatında karı-koca arasında çıkabilecek sıkıntı ve problemlerin sağlıklı bir şekilde çözüme kavuşturulması için gerekli yol ve yöntemleri göstermiştir. Son seçenek olarak taraflara boşanma hakkı da tanımıştır; boşanma konusu İslam aile hukukunun temel meselelerinden biri olarak değerlendirilmektedir. İslâm hukukuna göre evli bir erkekte bulunduğunda kadına boşanma hakkı/tefrîk muhayyerliği veren bir takım kusur veya hastalıklar vardır. Ancak bu kusur ve hastalıkların neler olabileceği, kadının bu kusur veya hastalıklardan birisine müptela olmuş kocasından ayrılmak isterse hangi yol ve şartlarla boşanabileceği bu boşanmanın mahiyetinin ne olacağı ve ne gibi sonuçlar doğuracağı meselelerine ilişkin konuların çoğunluğunda dört mezhep imamları çoğunlukla ittifak etmekle birlikte bir kısmında farklı görüşler beyan etmişlerdir. Fukahâ genel olarak, erkekteki problemin evlilik öncesinde kadından gizlenmesi ya da evliliği çekilmez kılması durumunda kadına hâkim kararıyla boşanma hakkının tanınması konusunda ittifak etmişlerdir. Kadına bu hakkı verebilecek olan kusur ve hastalıkları ise cinsel ilişkiye mâni olan hastalıklar (iktidarsızlık, burukluk ve penisin cinsel ilişkiye mâni olacak kadar kesik ya da küçük olması vs.); tiksinti veren veya bulaşıcı olan hastalıklar (akıl hastalıkları, cüzzam, alaca vs.) şeklinde kategorilere ayırmışlardır. Cumhurun görüşünden farklı olarak Hanefilerden İmam Muhammed dışındakiler, cinsel ilişkiye mâni olan kusurlar dışındaki diğer hastalıkların kadına boşanma hakkı vermediğini söylemişlerdir. Anahtar Kelimeler: Evlilik, Kadın, Boşanma, İslam Hukuku, Hastalık, Kusur, Hâkim, Tefrîk, Talâk.

Islam is a strong advocate of marriage as it is believed that the marriage structures the basic unit of human society and lays on the foundation of the family which is considered as a natural need of human race. Therefore, in order to ensure the prosperity of the participating partners and the marriage, through some rules, sanctions and recommendations Islamic law arranges the process of the marriage from the very beginning up to the dissolution. As an indication of the Islamic interest on the marriage, the sharia law requiring a marriage agreement between the couples comprises the intention of the continuity within the marital relationship. Islam advices the tranquility, respect and love in the family and proposes the minimization of the conflicts between the couples caused by temperamental, perceptual and educational conducts. Nevertheless, in the case of physical and psychological damages, serious harms on the personalities and unhealthy environment for the children, Islamic law permits and arranges the divorce of the spouses legally so that pave a path to a new marriage. As the right and the authority of the divorce are one the most controversial topics in Islamic law, here the right of women to divorce, the power, the authority and the grounds for dissolution are discussed with the evidences of Qur'an and Sunnah. Accordingly, in the cases of deficiencies at the sexual intercourse, mental illnesses and the infectious or repetitive diseases of man it is pointed out that madhabs qualify the right of women to divorce their husbands. Keywords: Marriage, Women, Divorce, Islamic Law, Illness, Defect, Judge, Tafriq, Talaaq.