KEMALİST İDEOLOJİDE KADIN İMGESİ: KADINLARA SEÇME VE SEÇİLME HAKKININ VERİLMESİ BİR LÜTUF MU YOKSA KAZANILMIŞ BİR HAK MI?

Bu çalışmada Türk tarihinde kadınlara seçme ve seçilme hakkının tanınmasının hangi gelişmeler neticesinde vuku bulduğu incelenmiştir. Öncelikle Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarından hareketle Cumhuriyet’in ilk on yılına uzanan tarihsel süreci ele alınmıştır. Bu kronolojik incelemede modernleşme hareketlerinin yüzü olduğu kadar uluslaşmanın aktarılmasında ve modern neslin eğiticiliğini üstlenecek annelik misyonunu da taşıyan Türk kadınının hak ettiğini alma üzerine giriştiği çabalar gerek iç siyasal yapıda yaşanan olaylar ve anayasal gelişiminde kadın üzerine yapılan çalışmalar, gerek medeni kanunun kabulü ile gelen hem eşitleyici hem sınırlandırıcı maddeler ile karşılaştırılarak anlatılmaya çalışılmıştır. Dış dünyada artan faşist ve diktatör rejimlere ‘’modern’’ tepkisi olarak kanunlaşan kadınlara seçme ve seçilme hakkının, toplumsal ve kültürel gelişmenin dışında kalan kadın kesiminde bu kazanımdan yeterince faydalanılamadığı üzerine durulmuş ve bu mücadelede partileşemeyen Kadınlar Halk Fırkası’nın tarihsel süreçteki Türk Kadınlar Birliği dönüşümü ele alınmıştır. Özetle, incelenen kaynaklar üzerinden bu hakların kadınlara verilmesinin 1920’li yılların gazetelerinde eleştirildiği gibi yeterli kriterlere sahip olmayan kadınlara lütfedildiği mi yoksa savaş esnasında orduyla birlikte hareket edip, gerekli fedakarlıklarda bulunan kadınların aldıkları mı tartışılmıştır.                                                                             

In this research, in contrast to official history teaching, it is aimed to reveal that women are actively involved in the process of recognition of women's political right. In this process, what developments were experienced and the contributions of women to these developments were the subject of study. In this context, in parallel with the research question, women's discourse in Kemalism and women's movements from the Ottoman Empire to the Republic were examined and a theoretical framework was established. The universe of work (E) consists of the NGO’s and political parties in Çanakkale Province. Association for Supporting Contemporary Life, Turkish Women's Association, Justice and Development Party, Republican People's Party, People's Democratic Party, Nationalist Movement Party were chosen as a sample(n). The qualitative research method was used in the research and the interview technique was used as the data collection technique. The obtained data were analysed with Maxqda 12 program. Four codes were created; constructs, actors, participation and female images. These codes were supported with sub codes.