Yazar "Ural, Musab" seçeneğine göre listele
Listeleniyor 1 - 2 / 2
Sayfa Başına Sonuç
Sıralama seçenekleri
Öğe Balıkesir ilinde şekerpancarı üretiminin ekonomik analizi(Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2022) Ural, Musab; Semerci, ArifŞeker pancarı (beta vulgaris sacchariferae) birçok özellikleri bakımından tarım sektöründe önemli bir rol oynamakta ve yarattığı katma değer bakımından önemini korumaya devam etmektedir. Şeker pancarının sağladığı sosyal faydalar, istihdam yönü ve çiftçiyi tarımsal üretime bağımlı hale getirmesi şeker pancarını önemli kılmaktadır. Araştırmanın amacı Balıkesir İlinde şekerpancarı üretiminin ekonomik analizinin yapılmasıdır. Bu kapsamda işletmelerin sosyo ekonomik özellikleri ortaya konularak şeker pancarı üretim faaliyetinin analizi yapılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler "Tabakalı Örnekleme Yöntemi" ile belirlenen 75 şekerpancarı üretim işletmesinden elde edilmiştir. İncelenen işletmelerde şeker pancarı ortalama ekim alanı 11,7 da olup, birim alandan elde edilen verim ise 7.326,49 kg/da olarak tespit edilmiştir, 2019-20 döneminde ortalama ürün satış fiyatı 0,34 TL/kg olup, işletme büyüklük grupları arasında şekerpancarı ortalama üretim değeri 2.491,06 TL/da olarak hesaplanmış, en yüksek üretim değeri ise 2.766,27 TL/da ile üçüncü grup işletmelerden sağlanmıştır. Yapılan araştırmada birim alanda şeker pancarı üretim maliyeti 1443,87 TL/da olup, en yüksek ürün maliyeti 1447,66 TL/da ile ikinci grup işletmelerde gerçekleşmiştir. İşletmeler geneli dikkate alındığında birim alanda şeker pancarı brüt kar, 2442,41 TL/da, net gelir 998,54 TL/da olarak hesaplanmıştır. İşletmeler arasında en yüksek net gelir 1325,72 TL/da olup, üçüncü grup işletmelerde sağlanmıştır. Çalışmada şekerpancarı üretimine ilişkin oluşturulan fonksiyonda; gübre faktörüne (X2) ait üretim elastikiyeti katsayısı %1, makine çekigücü faktörü %2 ve tohumluk kullanımına ilişkin faktör %8 ihtimal düzeyinde önemli bulunmuş olup, üretim miktarı üzerinde etkili olan faktörlerin üretim elastikiyetleri katsayıları toplamının ise (∑βi: 0.997) ölçeğe sabit getiriye oldukça yakın bir değeri ifade ettiği sonucuna varılmıştır.Öğe Şeker Pancarı Üretiminde Kaynak Kullanım Etkinliğinin Analizi: Balıkesir İli Örneği(2024) Semerci, Arif; Ural, MusabDünyada ve Türkiye’de şeker pancarı üretimi; ekonomiye yaptığı pozitif etki yanında, yan sanayilere hammadde sağlaması, hayvansal üretimi teşvik etmesi nedeniyle önemli bir tarımsal faaliyet dalıdır. 2019/2020 döneminde dünya şeker üretimi 167 milyon ton olarak gerçekleşmiş olup, şeker pancarı üretiminde Türkiye Avrupa kıtasında 4. ve dünyada ise 5. ülke konumundadır. Tarımsal üretimde en önemli konuların başında üretim maliyeti ve girdilerin etkin kullanımı gelmektedir. Etkin kullanılmayan girdi ürün maliyetini artırdığı gibi faaliyet dalının rekabet gücünü de azaltmaktadır. Bu çalışmada Balıkesir ilinde Tam Sayım Yöntemi ile belirlenen 75 işletmeden elde edilen veriler yardımıyla şeker pancarı üretiminde girdi kullanım etkinliği analiz edilmiştir. İncelenen işletmelerde şeker pancarı ortalama ekim alanı 11.70 da olup, birim alandan elde edilen verim ise 7326.49 kg da-1 olarak tespit edilmiştir. Çalışmada şeker pancarı üretimine ilişkin oluşturulan fonksiyonda; gübre ve işgücü değişkenine ait üretim elastikiyeti katsayısı %1, tohum kullanım miktarı ve sulama sayısı faktörleri %5, tarımsal mücadele ilacı kullanım miktarı ve çapalama sayısı değişkenleri ise %10 ihtimal düzeyinde önemli bulunmuştur. Tahmin fonksiyona ilişkin üretim elastikiyetleri katsayıları toplamı (??i: 1.048) ölçeğe artan getiriyi vermektedir. Denklemde en yüksek marjinal etkinlik katsayısı (3.91) gübre değişkenine aittir. Yürütülen araştırmada faktörlerin marjinal etkinlik katsayılarına göre incelenen işletmelerde şeker pancarı üretiminin artırabilmesi için birim alanda kullanılan gübre (X2), tarımsal mücadele ilacı (X3) ve çapalama sayısının (X6) artırılması gerektiğini göstermiştir. Araştırma sonuçları şeker pancarı üretiminde sulama sayısı değişkeninin (X5) 0.88 katsayısı ile ekonomik optimum düzeye en yakın girdi olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte incelenen işletmelerin girdi kullanımında etkin olmadığı bu nedenle şeker pancarından sağlanan gelir üzerinde bu durumun olumsuz etki ettiği sonucuna varılmıştır. Yapılan araştırma şeker pancarı üretiminde daha yüksek verim ve daha karlı üretim yapılabilmesi için mutlaka üretim faktörlerinin etkin kullanılması gerektiğini ortaya koymuştur.
