Yazar "Pehlivan, Elif" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim
    Öğe
    İştip'te Âyanlık: Nazırzâde Ailesi
    (Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2022) Pehlivan, Elif; Koyuncu, Aşkın
    Doğu ve Batı arasında uzanan Rumeli toprakları, tarihte stratejik konumu itibari ile ön plana çıkmış ve tarihsel süreçte pek çok istila ve egemenlik mücadelesine sahne olmuştur. Bu sebeple bünyesinde pek çok etnik ve dinsel unsura ev sahipliği yapmıştır. Bu durum Rumeli'yi bir kültür ve medeniyet mozaiğine dönüştürmüştür. Eski yerleşim merkezlerinden biri olan İştip, 1382 yılında Osmanlı egemenliğine girmiştir. Osmanlı Devleti, Rumeli'de fethettiği topraklarda hâkimiyetini sağlamlaştırmak için tımar sistemini kullanmıştır. Toprağın denetimi konusu devlet ve özel kesimler arasında sürekli bir mücadeleye dönüşmüştür. Osmanlı toplum hayatı içerisinde denge unsuru olarak görülen âyanlar, elde ettiği avantajlar sayesinde giderek zenginleşmeye ve güçlenmeye başlamıştır. Böylece Osmanlı Devleti'nin hâkim olduğu bölgelerde zaman içinde yerel güçler, toplumda ileri gelenler, önemli aileler ve hanedanlar ortaya çıkmıştır. Bu tez çalışmasında İştip şehrinin varlıklı ailelerinden olan Nazırzâdeler incelenmiştir. Nazırzâde Ailesi, 18. yüzyıl ortalarından itibaren İştip'te önemli bir âyan ailesi olarak zuhur etmiştir. Aile durumunu Tanzimat sonrasında da muhafaza etmiştir. Tez çalışmamızda, Nazırzâde Ailesi'nin nasıl güçlendiği, önemli aile üyelerinin kimler olduğu, nasıl ortaya çıktıkları, servetlerinin kaynağı ve büyüklüğü sorularına cevap aranmıştır. Ayrıca Nazırzâde Ailesi'nin İştip bölgesindeki âyanlık faaliyetleri, merkezi otorite ve çevreleri ile olan ilişkileri, çiftlikleşme süreci, askeri, idari ve sosyal konularda üstlendiği görevler, Osmanlı ve Balkan coğrafyasındaki etkinliği üzerinde durulmuştur. Bunun yanı sıra, zengin çiftliklere sahip olan ailenin bölgedeki etkinliği, Nazırzâdelerin rakipleriyle ve devletle olan ilişkileri, mütevazi bir kasaba âyanının Rumeli âyanları içindeki yeri gibi konular ele alınmıştır. Bu bağlamda Nazırzâde Mehmed Ağa, Ahmed Ağa, Kör Ahmed Ağa, Ali Ağa'nın âyanlık faaliyetleri yakından incelenmiştir. Ayrıca, Nazırzâde Ailesi'nin, Osmanlı İştip'inde bıraktığı izler gözden geçirilmiştir.