Yazar "Öksüz, Mehtap" seçeneğine göre listele
Listeleniyor 1 - 10 / 10
Sayfa Başına Sonuç
Sıralama seçenekleri
Öğe EĞİTİM HARCAMALARI İLE CİNSİYETE GÖRE GENÇ İŞSİZLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ(Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, 2023) Öksüz, MehtapEğitim bireylere yönelik olmasına rağmen toplumu etkileyen bir olgudur. Eğitimli bireyler eğitimli toplumları; eğitimli toplumlar ise gelişim ve değişimi getirir. Bu bağlamda eğitimin toplumsal ve ekonomik birçok etkiye sahip olduğu söylenebilir. Çünkü eğitim günümüzde teknolojik ilerleme ve gelişimin yapı taşını oluşturmaktadır. Öte yandan eğitim bireylerin bilgi birikimini artırarak ve becerilerini geliştirmesini sağlayarak beşerî sermayeye etki etmekte ve istihdamları üzerinde etkili olmaktadır. Yani eğitim beşerî sermayeye etki ederek bireylerin istihdam edilmelerini artırabilmekte veya işsiz kalma olasılıklarını azaltabilmektedir. Eğitimin bu etkisinin cinsiyete göre farklılık gösterip göstermediği ise güncel bir araştırma konusudur. Bu bağlamda çalışmanın amacı eğitim harcamaları ve genç kadın/erkek işsizliği arasındaki nedensellik ilişkisinin araştırılmasıdır. Çalışmada Türkiye’de 1988-2020 dönemi kamu eğitim harcamaları ve genç kadın/erkek işsizlik verileri Fourier Granger nedensellik testiyle analiz edilmiştir. Çalışmanın sonucuna göre eğitim harcamalarından genç kadın işsizliğine doğru bir nedensellik ilişkisi bulunduğuna ulaşılmıştır. Genç kadın işsizliğinden eğitim harcamalarına; eğitim harcamalarından genç erkek işsizliğine, genç erkek işsizliğinden eğitim harcamalarına doğru ise nedensellik ilişkisi bulunmadığı tespit edilmiştir.Öğe Ekonomik krizlerde sosyal harcamalar: Türkiye üzerine 1990 sonrası makroekonometrik bir analiz(Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2022) Öksüz, Mehtap; Aydın, MuratEkonomik kriz yılları makroekonomik göstergelerin hızla bozulduğu, bozulmaların ise etkisini pek çok alanda gösterdiği dönemlerdir. Bu dönemlerde hükûmetler ekonomide yaşanan aksaklıkların giderilmesine yönelik çok çeşitli mali araçlar kullanırlar. Buna odaklanırken de genellikle ekonomik göstergelere yoğunlaşırlar. Oysa bu dönemde yaşanan krizden asıl etkilen bizzat toplumun kendisidir. Çünkü artan işsizlik, enflasyon ve buna bağlı olarak yoksulluğun ve gelir eşitsizliğinin yükselmesi beraberinde sosyoekonomik yapıda bozulmaları getirmektedir. Bu da kriz dönemlerinde ekonomideki bozulmalara paralel sosyal yapıda bozulmaları ortaya çıkarmaktadır. Bu bozulmaların giderilmesinde hükûmetin kullanabileceği mali araçların başında ise sosyal harcamalar gelmektedir. Sosyal harcamalar bütçe içinde olağan dönemde dahi önemli bir yere sahipken kriz gibi olağanüstü dönemlerde daha da önemli hale gelmektedir. Kriz dönemleri genellikle orta gelirli kesimin fakirleştiği, alt gelirli kesimin ise sosyal yardım ve ödeneklere daha muhtaç hale geldiği dönemleri temsil etmektedir. Bu sebeple de kriz dönemlerinde, yoksullaşan halkın insan onuruna yaraşır bir hayat sürmesi için devletin sosyal devlet olma gerekliliğini yerine getirmesi gerekmektedir. Bundan dolayı, sosyal harcamaların artması önem arz etmektedir. Bu amaçla bu tez çalışmasında, ekonomik kriz dönemlerinde sosyal harcamalarda meydana gelen değişim ve bu değişimin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla, enflasyon ve işsizlik üzerindeki etkileri hem yazın taraması hem de ampirik bir çalışma ile araştırılmıştır. Ampirik kısımda Kesirli Frekanslı Fourier Otoregresif Gecikmesi Dağıtılmış eşbütünleşme testi kullanılmıştır. Test için 1983-2021 yıllarına ait sosyal harcama, ekonomik büyüme, işsizlik ve enflasyon verileri esas alınmıştır. Analizin bulgularına göre kriz dönemlerinde sosyal harcamaların ekonomik büyüme ve işsizliği istatistiki olarak anlamlı ve pozitif, enflasyonu ise istatistiki olarak anlamlı ve negatif etkilediği tespit edilmiştir.Öğe KATILIMCI BÜTÇE VE MALİ YERELLEŞME İLİŞKİSİ: TÜRKİYE İNCELEMESİ(2019) Yılmaz, Neslihan; Öksüz, MehtapKamusal alanda mali etkinlik anlayışının gelişimi ile birlikte yönetim süreçlerinevatandaş katılımını teşvik eden uygulamalar artış göstermiştir. Katılımcılık kavramınınbütçeleme sürecindeki yeri de fonksiyonel olarak güçlendirilmiştir. Brezilya’dan dünyayayayılan katılımcı bütçe akımı pek çok ülkede başarıyla uygulanmıştır. Çalışmanın amacı,Türkiye’deki katılımcı bütçe uygulamalarının mali yerelleşme ile ilişkisini Çanakkale ve Uşakilleri ile Ordu iline bağlı Fatsa ilçesi özelinde değerlendirmektir. Çalışmanın sonucunda yapılantasviri analiz, yerelleşme akımının mali yönü olan mali yerelleşme ile katılımcı bütçelemenindaha güçlü uygulama alanı bulduğunu göstermektedir. Pilot uygulamalar kapsamında katılımcıbütçe ile mali yerelleşme arasında bütünleşik bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Öğe Optimal Demogrant: James M. Buchanan’s Constitutional “Social Transfer Expenditure Rule” Based on Generality Principle(Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, 2025) Aktan, Coşkun Can; Öksüz, MehtapThis paper aims to explore James M. Buchanan’s demogrant proposal — a form of universal basic income to applied entire demographic group without discrimination — as a constitutional fiscal rule. Buchanan, the winner of the 1986 Nobel Prize in Economic Science, opposed day-to-day arbitrary political decisions and emphasized the importance of predictable rules that were determined in advance and made available to the public in the literature of “rules versus discretion” discussion. Buchanan argue that the generality principle (equal treatment under the law) should be applied to both taxation and expenditure policies. Buchanan's demogrant proposal is based on the “principle of generality” and this norm is defined together with the “principle of non-discrimination”. Buchanan's non-discriminationory democracy is only possible with the acceptance of general, abstract and binding constitutional rulesÖğe Pigouvian Vergi Olarak Çevre Vergileri: Çevre Temizlik Vergisi Özelinde Bir Tartışma(Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, 2024) Öksüz, MehtapBu çalışmada, çevresel dışsallıkların ekonomik sistem içerisinde etkin bir şekilde içselleştirilmesi ve bu dışsallıkların toplumsal etkilerinin minimize edilmesi konusunda mevcut sorunlara odaklanılmaktadır. Pigouvian vergiler bağlamında çevre vergilerinin, çevre kirliliğini azaltma ve kaynakların sürdürülebilir kullanımını teşvik etme konularındaki etkinliği incelenmiştir. Özellikle Türkiye’de uygulanan Çevre Temizlik Vergisi’ni temel alan bir değerlendirme yapılmış ve bu vergilerin tasarımı ile uygulanmasında karşılaşılan zorluklar ele alınmıştır. Çalışmada, çevre vergilerinin etkinliğini artırmaya yönelik çözüm önerileri sunulurken, uluslararası örneklerden de faydalanarak Türkiye’nin çevre politikalarına dair stratejik çıkarımlar yapılmıştır. Çalışma sonuçları, çevre vergilerinin çevresel hedeflere ulaşma kapasitesinin artırılması için hem ekonomik hem de çevresel faktörlerin dikkate alındığı bir politika çerçevesine ihtiyaç duyulduğunu göstermektedirÖğe Seçilmiş OECD Ülkelerinde Bütçe Şeffaflığını Etkileyen Mali Faktörlerin Analizi(2023) Engin, Rıdvan; Öksüz, MehtapSon zamanlarda yönetim anlayışındaki değişikliklere ve bilgiye erişimin kolaylaşmasına bağlı olarak bütçe şeffaflığının önemi giderek artmıştır. Buna paralel olarak bütçe şeffaflığı üzerinde etkili olan faktörler birçok çalışmanın konusunu oluşturmuştur. Bu çalışmanın amacı, bütçe şeffaflığını etkileyen mali faktörleri belirlemektir. Bu çerçevede kamu kesimi büyüklüğü, kamu kesimi borç stoku, kamu kesimi bütçe dengesi ile birincil bütçe dengesinden oluşan bağımsız değişkenlerin bütçe şeffaflığı üzerinde etkili olup olmadığı araştırılmıştır. Çalışma, Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Teşkilatı’na üye 21 ülkeyi ve 2009-2020 dönemine ait verileri kapsamaktadır. Yöntem olarak panel veri analizi kullanılmıştır. Analiz sonucuna göre kamu kesimi büyüklüğü ve bütçe dengesi bütçe şeffaflığını pozitif etkilemektedir. Kamu kesimi borç stoku ve birincil bütçe dengesinin bütçe şeffaflığına istatistiki açıdan anlamlı bir etkisi bulunmamaktadır.Öğe Türkiye’de Kamu Eğitim Harcamalarının Suç Oranları Üzerindeki Etkisi(Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, 2022) Işık, Serkan; Sezgin, Beliz Su; Öksüz, MehtapEğitim seviyesi, ülkelerin refah seviyesinde önemli bir belirleyicidir. Eğitimin ülkelerin refahını yükseltmesinde, işgücü piyasasının etkinliğini arttırarak ekonomik kalkınmaya yaptığı faydalardan toplum düzenini sağlayan sosyal faydalara kadar birçok neden bulunmaktadır. Devletin başlıca görevleri arasında yer alan eğitim hizmeti, toplumların gelişmesine ve ilerlemesine önemli katkı sağlamaktadır. Günümüzde eğitim seviyesi yüksek gelişmiş ülkelerde, güven ortamının büyük ölçüde sağlandığı görülmektedir. Bu husus, toplumun refahının öncelikli belirleyicilerinden biri olan eğitime yapılan kamu harcamaları ve suç oranları arasındaki ilişki değerlendirmeye elverişli bir konu haline getirmektedir. Çalışma, Türkiye’de yapılan kamu eğitim harcamalarının suç oranları üzerindeki etkilerini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda çalışmada 1983-2020 dönemine ait kamu eğitim harcamalarının milli gelire oranı ile suç oranını göstermek üzere hükümlü sayılarının nüfusa oranı arasındaki ilişki, kesirli frekanslı Fourier Gecikmesi Dağıtılmış Otoregresif (ARDL) sınır testiyle analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, Türkiye’de kamu eğitim harcamalarının suç oranları üzerinde etkili olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Literatürde eğitim ve suç ilişkisini ele alan çalışma sayısı oldukça fazla olmasına karşın, eğitim harcamalarının suç oranlarına etkilerini değerlendiren ampirik çalışmaların sayısı oldukça azdır. Bu nedenle çalışmanın literatüre katkı sağlaması beklenmektedir.Öğe Türkiye’de Sosyal Harcamaların Makroekonomik Etkileri: 1990 Sonrası Kriz Dönemleri Özelinde Bir Analiz(Bursa Uludağ Üniversitesi, 2023) Öksüz, Mehtap; Aydın, MuratEkonomik kriz yılları; makroekonomik göstergelerin bozulduğu, ekonomik ve sosyal sorunların yaşandığı, mali açıdan tehlikeli ve sosyal açıdan yıkıcı bir dönemi ifade etmektedir. Bu dönemde her zaman olmasa da çoğunlukla hükûmetler sadece makroekonomik göstergelere odaklanmakta, krizin ortaya çıkardığı sosyal sorunları ötelemektedir. Oysa kriz dönemlerinden en çok etkilenen, onun en ağır yükünü çeken bizzat toplumunun en zayıf kesimi olmaktadır. Çünkü kriz döneminde bu kesimin işsiz kalması, enflasyona ayak uydurması ve gelir dağılımının daha da bozulduğu bir ortamda yaşaması gerekmektedir. Tüm bu bozulma ve sosyal olumsuzlukların giderilmesinde hükûmetlerin kullanabileceği mali araç ise sosyal harcamalardır. Yoksullaşan, gelir kaybına uğrayan veya sosyal yardıma muhtaç hale gelen bu insanlara, insanca yaşaması için sosyal harcamalar yapılması gerekmektedir. Sosyal harcamaların ise tekrar makroekonomik göstergelere etki ederek ekonomiyi etkilemesi söz konusudur. Bu nedenle bu çalışmada, ekonomik kriz dönemlerinde sosyal harcamaların Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla, enflasyon ve işsizlik üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Araştırmada “Kesirli Frekanslı Fourier Otoregresif Gecikmesi Dağıtılmış Eşbütünleşme Testi” kullanılmış, veri seti olarak 1983-2021 yıllarına ait sosyal harcama, ekonomik büyüme, işsizlik ve enflasyon verileri ele alınmıştır. Çalışmanın sonucunda kriz dönemlerinde sosyal harcamaların ekonomik büyüme ve işsizliği istatistiki olarak anlamlı ve pozitif etkilediği, enflasyonu ise istatistiki olarak anlamlı ve negatif etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.Öğe Uşak İl Özel İdaresi Katılımcı Bütçe Uygulamasının Mali Yerelleşme Açısından İncelenmesi(Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, 2020-06-29) Yılmaz, Neslihan; Öksüz, MehtapKatılımcı yönetim anlayışının bütçeye yansıması olarak kabul edilen katılımcı bütçe yaklaşımı, Porto Alegre’den dünyaya hızla yayılmış ve Türkiye’de de geniş bir uygulama alanı bulmuştur. Avrupa Birliği (AB), MEDA Projesi kapsamında seçilen pilot birimlerden biri olan Uşak İl Özel İdaresi 2007-2008 yıllarında katılımcı bütçe uygulamasına imza atarak bu yeni bütçeleme anlayışına örnek teşkil etmiştir. Çalışmada katılımcılık ile yerelleşme arasındaki ilişkiye paralel olarak katılımcı bütçe ve mali yerelleşme arasındaki etkileşim, Uşak İl Özel İdaresi uygulama dönemi kapsamında değerlendirilmiştir. Dönemsel verileri incelendiğinde katılımcı bütçe ile mali yerelleşme arasındaki etkileşimin uygulama sonrası dönemsel göstergelere kıyasla daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Öğe Yükseköğretim Kurumlarında Kamu Zararı: Sayıştay İlamlarından Kanıtlar(T.C. Sayıştay Başkanlığı, 2024) Öksüz, MehtapKamu kaynaklarının kullanılması ve kamu gelirlerinin toplanması süreçlerinin yönetilmesinde görevlilerin hukuki anlamda kusurlu davranışları kamu zararına neden olmaktadır. Nitelikli denetimlerin gerçekleştirilerek kamu zararının önlenmesi, kamu kaynaklarının sürdürülebilir bir şekilde yönetilmesi ve halkın kamu kurumlarına duyduğu güvenin korunması açısından önemlidir. Bu bakış açısıyla çalışmada, kamu yükseköğretim kurumları tarafından yürütülen mali yönetim sürecinde kamu zararına sebebiyet verebilecek unsurlar Sayıştay ilamları üzerinden nitel araştırma yöntemlerinden birisi olan içerik analizi tekniğiyle araştırılmıştır. Çalışmanın Sayıştay ilamlarından yola çıkarak yalnızca kamu zararına sebep olabilecek unsurlara odaklanmış olması, 2017-2022 gibi geniş bir zaman aralığını incelemesi ve içerik analizi tekniğini kullanması, özgün yönünü oluşturmaktadır. Çalışmada edinilen bulgularda; personele fazladan ve yersiz biçimde yapılan ödemelerin kamu zararına yol açabilecek en önemli unsuru teşkil ettiği ve buna ilişkin alt konuların ise ek ders ücreti, ek ödeme ile akademik teşvikten oluştuğu tespit edilmiştir.
