Çatışma ve işbirliği döngüsünde Rusya-Azerbaycan ilişkileri (1991-2018)

.Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından bağımsızlığını ilan eden cumhuriyetler kendi dış politikalarını belirlemek istemişlerdir. Rusya ise, hem Bağımsız Devletler Topluluğu aracılığı ile hem de ikili ilişkileri ile SSCB döneminde bünyesinde bulunan bu yeni devletler üzerinde hakimiyet mücadelesi vermeye devam etmektedir. Rusya, diğer bağımsız devletler gibi Azerbaycan ile ilişkilerini de "Yakın Çevre Doktrini" olarak anılan ve Putin döneminde oldukça güçlenen bir dış politika stratejisi bağlamında sürdürmektedir. Moskova Azerbaycan ile ilişkilerinde Dağlık Karabağ sorunundan ekonomiye kadar birçok konuyu Azerbaycan üzerinde nüfuzunu artırmanın bir aracı olarak görmektedir. Bu nedenle Rusya-Azerbaycan ilişkileri işbirliğinin artırılmasına yönelik önemli bir potansiyele sahip olmakla birlikte kayda değer çatışma unsurları da barındırmaktadır. Bu çalışmada, tarihsel bir perspektife dayanılarak Rusya'nın Güney Kafkasya ve Azerbaycan'a yönelik dış politika yaklaşımının incelenmesi ve Sovyet sonrası süreçte ikili ilişkilerin imkan ve sınırlılıklarının belirlenmesi amaçlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Rusya Federasyonu, Azerbaycan, Yeltsin, Putin, SSCB

.After the collapse of the Soviet Union the newly independent states have sought to determine their own foreign policy lines. Russia, on the other hand, has maintained its long standing foreign policy approach to exert its influence over these republics both through the Commonwealth of Independent States and bilateral relations. Russia maintains its relations with Azerbaijan, like other independent states, in the context of a foreign policy strategy known as "Near Abroad Policy", more assertively applied during the Putin period. Moscow regards many issues in its relations with Azerbaijan such as the Nagorno- Karabakh conflict and economy as a means of increasing its influence over Azerbaijan. For these reasons, The Russian-Azerbaijani relations have significant potential for both the elements of cooperation and conflict at the same time. The aim of the study is to examine Russia's foreign policy approach to South Caucasus and Azerbaijan from historical perspective and specifically to determine the opportunities and limitations of bilateral relations in the post-Soviet era. Keywords: Russian Federation, Azerbaijan, Yeltsin, Putin, USSR