Cezayirli Hasan Paşa köşkünün Osmanlı arkeolojisi yöntemleriyle incelenmesi

Cezayirli Hasan Paşa köşkü; Çanakkale ilinin, Ezine İlçesinde, Üvecik - Yeniköy yolu üzerinde, Troia Milli Park alanı içinde, Osmanlı resmi kayıtlarına göre Yerkesiği köyünde bulunmaktadır. Köşkün 18. yüzyılın ikinci yarısında inşa edildiği bilinmektedir. Günümüzde köşkten geriye sadece Hasan Paşa kulesi ayakta kalmıştır. Bu kule, dönemindeki yapılara göre farklılık gösteren mimarisi başta olmak üzere pek çok yönüyle özel bir yapıdır. Tezimizde, çiftlik olarak kullanılmış köşk alanının Osmanlı dönemindeki durumu, Hasan Paşa kulesinin fonksiyonu, Yerkesiği köyünün ne zaman kurulduğu ve ne zaman terkedildiği gibi sorulara cevap aranmıştır. Ayrıca Yerkesiği köyüne ismini vermiş olduğuna inandığımız su kanalının hangi dönemde açıldığı ve günümüzde tespit edilemeyen rotası da tezimizde işlenmiştir. Tez çalışmasında, daha önce bölgeyi ziyaret eden seyyahların verdiği bilgiler, ilgili Osmanlı arşiv belgeleri ve bölgede yapılmış arkeolojik araştırmalar incelenmiş ve karşılaştırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Osmanlı Arkeolojisi, Tarih, Osmanlı Arşiv Kayıtları, Çiftlik Mimarisi, Cezayirli Hasan Paşa

Cezayirli Hasan Paşa Köşk is located at Trioa National Park, in the northwest of Üvecik-Yeniköy road in Ezine/Çanakkale and according to Ottoman Official records and European travellers in the settlement where is named the village of Yerkesiği or Yerkesiği farm (çiftlik). Hasan Paşa Köşk is known to be built at the second half of eighteen century. Only the Hasan Paşa Köşk's Tower has survived until today. The tower has a specific features for its many aspects, particularly the architecture of the tower is diffrent from the buildings of its period. In this paper, I have searched for an answer to questions what the condition of the Köşk's area which is used as a farm is in the Ottoman period; what the function of the Hasan Paşa Tower is; when the village of Yerkesiği is established and when it is abandoned. Also, I mention in my paper which periods the water channel, it is believed to the village of Yerkesiği names after the water channel, is used. In addition, I talk about the channel's track which could not be located today. In my thesis study, I have investigated and compared to informations of travellers who have visited the area before, related Ottoman archive metarials and archaelogical researches. Keywords: Ottoman Archaeology, History, Ottoman Archive Metarials, Farm Architecture, Cezayirli Hasan Paşa