Türkiye'de belediyelerde mali sürdürülebilirlik analizi

Mali yerelleşme, yerel yönetimlerin mali bağımsızlıklarını artırarak kamu hizmetlerinin etkin, hızlı ve vatandaş odaklı sunulmasını sağlamada kritik bir yaklaşımdır. Belediyeler, yalnızca hizmet sunan idari birimler olmaktan çıkarak yerel kalkınma ve toplumsal refahın önemli aktörleri haline gelmiştir. Mali sürdürülebilirlik ise belediyelerin mali dengeyi koruyarak uzun vadede hizmet sunma kapasitelerinin devamlılığını sağlaması anlamına gelir ve yerel yönetimlerin mali yönetiminde merkezi bir role sahiptir.Bu çalışma, Türkiye'de belediyelerin 2015Q2 ve 2025Q1 dönemindeki mali sürdürülebilirlik durumunu Fourier fonksiyonlarıyla genişletilmiş FADL eşbütünleşme yöntemi ve FMOLS tahmin teknikleriyle incelemektedir. Analiz sonuçları, harcamaların gelirler üzerinde pozitif ve anlamlı etkisi olduğunu ortaya koymakla birlikte, katsayının 1'in altında kalması mali sürdürülebilirliğin zayıf formda olduğunu göstermektedir. Bu durum, belediyelerin gelir artışlarının harcama artışlarını tam olarak karşılamadığı ve uzun vadede mali dengenin korunmasında riskler bulunduğunu ifade etmektedir. Bu bulgu belediyelerin mali sürdürülebilirliğinin güçlendirilmesi amacıyla öz gelir kapasitesinin artırılması, harcama disiplininin sağlanması ve kurumsal kapasitenin geliştirilmesini gerektirmektedir.

Fiscal decentralization is a critical approach for enhancing the financial independence of local government sandensuring the effective, rapid, andcitizen-oriented delivery of publicservices. Municipalities have thus evolved from being mere administrative units providing services in to key actors of local development and social welfare. Fiscal sustainability, on the other hand, refersto the capacity of municipalities to maintain fiscal balance and ensure the continuity of service provision over the longterm, and it occupies a central role in the financial management of local governments. This study examines the fiscal sustainability of Turkish municipalities during the period 2015Q2–2025Q1, employing the Fourier-augmented FADL cointegration method and FMOLS estimation techniques. The empirical result sindicate that expenditures have a positive and significant effect on revenues; however, since the coefficient remains below unity, fiscal sustainability is found to be in a weak form. This suggests that revenue increases do not fully of set expenditure increases, there by posing risks to maintaining fiscal balance in the long run. The findings underscore the need to streng then the fiscal sustainability of municipalities by enhancing own-source revenue capacity, ensuring expenditure discipline, and improving institutional capacity.