Gelir dağılımı ve çevresel tahribat arasındaki ilişki: Seçilmiş OECD ülkeleri için panel veri analizi

Son yıllarda, küresel gündemde çevresel sürdürülebilirliğin sağlanması önemli bir yer tutmaktadır. Çevresel sürdürülebilirliğin etkileşimde olduğu pek çok faktör olmasına rağmen kapsamlı etkiyi eşitsizlikler oluşturmaktadır. Eşitsizlikler arasında ise, tüm ekonomik ve sosyoekonomik ilişkiler arasında ön plana çıkan gelir dağılımı eşitsizliği, çevresel endişelerin başlıca nedenleri arasında yer almaktadır. Ancak, çevresel tahribat ve gelir dağılımı eşitsizliği arasındaki ilişki literatürde yeterince dikkate alınmamıştır. Bu doğrultuda, tezin amacı; seçilmiş OECD ülkelerinde gelir dağılımı eşitsizliğinin çevresel tahribat yoluyla çevresel sürdürülebilirlik üzerindeki etkisini panel veri analizi yöntemi ile incelemektir. Çalışmada, 1990-2021 dönemine ait yıllık veriler, yeni analiz yöntemlerinden kesirli frekanslı panel Fourier eşbütünleşme testi ile yatay kesit bağımlılığını dikkate alan, otokorelasyon ve değişen varyansa karşı dirençli tahminciler veren Driscoll Kraay panel eşbütünleşme katsayı tahmincisi ile analiz edilmiştir. Analizde, bağımlı değişken olarak çevrenin arz ve talep yanlı etkilerini yansıtan yük kapasitesi faktörü kullanılmıştır. Bağımsız değişkenler olarak ise, gini katsayısı, ekonomik büyüme, ekonomik büyümenin karesi, kentleşme, enflasyon, küreselleşme ve yenilenebilir enerji tüketimi kullanılmıştır. Çalışmanın bulguları, gelir dağılımı eşitsizliği, ekonomik büyüme, enflasyon değişkenlerinin yük kapasitesi faktörünü negatif yönde etkilediğini, kentleşme, yenilenebilir enerji tüketimi, küreselleşme değişkenlerinin ise yük kapasitesi faktörünü pozitif yönde etkilediğini ortaya koymaktadır. Çalışmanın sonuçları ayrıca seçili olan OECD ülkelerinde yük kapasitesi faktörü eğrisi hipotezinin geçerli olduğunu göstermektedir. Çalışmanın bulguları doğrultusunda, daha sürdürülebilir bir çevre için politika yapıcılar ve araştırmacılar için politika önerileri sunulmuştur.

In recent years, ensuring environmental sustainability has become an important issue on the global agenda. Although there are many factors that environmental sustainability interacts with, inequalities constitute the comprehensive effect. Among inequalities, income inequality, which stands out among all economic and socioeconomic relations, is among the main causes of environmental concerns. However, the relationship between environmental degradation and income inequality has not been comprehensively addressed in the literature. In this context, the aim of the thesis is to examine the impact of income inequality on environmental sustainability in selected OECD countries using panel data analysis method. In the study, annual data for the period 1990-2021 were analyzed with the fractional frequency panel Fourier cointegration test and the Driscoll Kraay panel cointegration coefficient estimator, which takes into account cross-sectional dependency and provides estimators that are robust to autocorrelation and heteroscedasticity, one of the new analysis methods. In the analysis, the load capacity factor, which reflects the supply and demand side effects of the environment, was used as the dependent variable. In the study, Gini coefficient, economic growth, square of economic growth, urbanization, inflation, globalization and renewable energy consumption were used as independent variables. The findings of the study reveal that income inequality, economic growth, inflation variables negatively affect the load capacity factor, while urbanization, renewable energy consumption, and globalization variables positively affect the load capacity factor. According to the findings of the study, policy recommendations are presented for policy makers and researchers for a more sustainable environment. The results of the study also show that the load capacity factor curve hypothesis is valid in the selected OECD countries. In line with the findings of the study, policy recommendations are presented for policy makers and researchers for a more sustainable environment.